DHI (Network) License Administration and ArcGIS Related License

บทความนี้จะกล่าวถึง DHI License Administration และ DHI Network License Administration
รวมถึงกรณีที่ใช้แบบจำลอง MIKE ที่ได้รับ License ของ ArcGIS ด้วย 
(เรื่อง ArcGIS License ให้เลื่อนลงไปดูที่ DHI License Administration)

รายละเอียดที่แนะนำในบทความนี้ สำหรับใช้กับ MIKE Version 2016 ลงไป

เนื่องจาก MIKE Version 2017 - 2021 มีการปรับปรุงระบบ license

ทำให้ license file จะเปลี่ยนมาใช้ไฟล์ที่มีนามสกุล dhilic แทนที่ dat

ส่วน MIKE Version 2022 เป็นต้นไป มีการปรับปรุง license file ให้เป็นนามสกุล dhilic2

กรณีการลงโปรแกรมจัดการ license สำหรับเวอร์ชั่น 2017 เป็นต้นไป 

จะมีการแนบเอกสารวิธีการติดตั้งโปรแกรมและการจัดการ license ไว้ด้วยอยู่แล้ว

จึงไม่ได้นำเสนอไว้ในบทความนี้

อย่างไรก็ตาม หากติดปัญหาการลงโปรแกรม การจัดการ license แนะนำให้

ตรวจสอบช่องทางการจัดการปัญหาต่างๆที่หน้าเวบเพจหลักที่

https://www.mikepoweredbydhi.com/support

หรือหากยังแก้ปัญหาไม่ได้ให้ติดต่อ บ. DHI

เพื่อประสานขอความช่วยเหลือในการแก้ปัญหาต่อไป 

โดยสามารถส่ง Email ขอความช่วยเหลือไปที่ mike@dhigroup.com

เนื่องจากการปรับปรุงระบบ License ของ DHI ในช่วงต้นปี 2013

มีผลทำให้ License ที่เคยซื้อเป็น Commercial Single License

หรือที่เป็นการซื้อเพื่อใช้ในคอมพ์เครื่องเดียว จะได้รับการอัพเกรดให้เป็น Network License

ประโยชน์เพิ่มเติมของระบบ Network License เทียบกับ Single License คือ ทำให้มีความยืดหยุ่น

ในการแบ่งปันการใช้งาน License ให้สามารถใช้ได้หลายคน หลายคอมพ์พิวเตอร์ โดยไม่ต้องมีการย้าย

License Dongle และหากมีการตั้ง Server ที่สามารถมองเห็นได้จากระบบ Internet

ก็จะทำให้สามารถใช้ License จากที่บ้านได้แม้ว่า Dongle จะไม่ได้อยู่กับตัว

ต่อไปนี้นี้จะแนะนำวิธีการลงโปรแกรมต่างๆ เพื่อให้สามารถใช้งานได้แบบ Network License

ในการติดตั้ง Network License บนเครื่องที่จะใช้เป็น License Server 
(License Server สามารถใช้งานเป็นเครื่อง run model ได้ด้วยเช่นกัน) 
ต้องมีการลงโปรแกรมเพิ่มหนึ่งตัวคือ โปรแกรม DHI Network License Manager 
ซึ่งจะมีตัวติดตั้งโปรแกรมมาพร้อมกับ DVD ของ DHI อยู่แล้ว

สามารถเลือกลงเพิ่มได้เลย ยังคงแนะนำให้ลงโดยคลิกขวาแล้วเลือก Run as administrator

โปรแกรม DHI Network License Manager นั้นสามารถลงไว้บนเครื่อง Computer ได้สองแบบ

1) คือเครื่องที่จะไว้ลงแบบจำลองและทำการรันแบบจำลอง

2) เครื่องที่จะไว้ใช้เป็น Server เท่านั้น

หลังจากลงโปรแกรม DHI Network License Manager แล้ว
ต้องมีการจัดการอนุญาติโปรแกรม DHI Network License Administration ใน Windows Firewall
เปิด Windows Firewall (ผมมีแต่ตัวอย่างกรณี Windows7 Ent 64bit นะครับ)
Start/Control Panel/Windows Firewall
ด้านซ้ายมือคลิกที่ Allow a program or feature through Windows Firewall
เลื่อนหา DHI Network License Administration แล้วทำเครื่องหมายถูกในช่อง Network ที่ต้องการ
(การเลือก Network ที่จะให้ใช้งานได้ ขึ้นกับระบบ Network ในแต่ละที่)
หากเลื่อนหาแล้วหาไม่เจอ จะต้องทำการเพิ่มเองโดยคลิกที่ปุ่ม Allow another program... ด้านล่าง
หากปุ่มไม่ active ให้คลิกที่ปุ่ม Change settings ก่อน
Browse หาโปรแกรม C:\Program Files (x86)\DHI\XXXX\bin\LicSvcNetUI.exe 
(XXXX คือเลขปีของเวอร์ชั่นที่ติดตั้งเช่น 2012 หรือ 2014 เป็นต้น)

จากนั้นให้คลิกย้อนกลับไปที่หน้า Windows Firewall
ที่แถบด้านซ้ายล่างให้คลิกที่ Advance Settings
จากนั้นในหน้าต่างใหม่ที่แถบเครื่องมือด้านซ้ายคลิกที่ Inbound Rules
ที่แถบเครื่องมือด้านขวาคลิกที่ New Rule...
ใน Rule Type ให้เลือก Port แล้ว Next
จากนั้นให้เลือกเป็น TCP และ Specific local ports : กรอก 8888 ลงไป
หรือหากเลือก All local ports ก็ไม่ต้องกรอกอะไรเพิ่ม
คลิก Next แล้วเลือก Allow the connection แล้วคลิก Next
เลือกวง Network ที่ต้องการ (หากไม่รู้ให้เลือกทั้งหมด) แล้วคลิก Next
ตั้งชื่อเช่น Allow port 8888 หรือ Allow all ports แล้วคลิก Finish
เมื่อดำเนินการเสร็จแล้วจะพบ Inbound Rules ตัวใหม่ที่เราเพิ่งทำเสร็จขึ้นมา

นอกจากนี้แล้วใน Inbound Rules ยังต้องตรวจสอบด้วยว่าได้มีการ Enable
File and Printer Sharing (Echo Request) ไว้แล้วหรือยัง หากยังให้ Enable ด้วย
(จะพบว่าหากเป็น Server ที่ไม่มีการแชร์ไฟล์ หรือใช้ Printer มักจะ Disable ไว้)

เป็นอันเสร็จขั้นตอนทั้งหมดในการตั้งค่าให้ Windows Firewall ยอมให้โปรแกรม DHI Network License ใช้งานได้

ทดสอบผลการติดตั้ง ให้เปิด

โปรแกรม DHI Network License Administration

ติดตั้ง USB Dongle เข้ากับ Computer แล้วคลิก Install License file…

แล้วเลือกไฟล์ DHILicense.dat ซึ่งเป็น License ที่ตรงกับ Dongle

เมื่อลง License เรียบร้อยแล้วให้ Start Service เพื่อให้ Server เริ่มทำงาน

สำหรับคอมพ์ที่จะใช้งานแบบจำลอง โดยใช้ License ผ่านระบบ Network หรือ Local

จะต้องมีการลงทะเบียน และตั้งค่า License ผ่านโปรแกรม DHI License Administration

โปรแกม DHI License Administration

สำหรับการใช้งาน DHI License ผ่าน Network
จะต้องตั้งค่าให้ License ชี้ไปที่ Server โดยเลือก Network Mode และคลิกที่ Connect...

ในหน้า License Mode Control เลือก Network Mode แล้วคลิก Connect…

จากนั้นกรอก IP ของ Server หรือจะเป็นชื่อของ Server หรือ

หาก License Manager อยู่บนคอมพ์เครื่องเดียวกับแบบจำลอง ให้กรอก localhost

สำหรับ Port ให้ใช้ค่าเดิม เมื่อกรอกแล้วให้คลิก Test หากสำเร็จจะมีข้อความว่า

สำหรับการใช้งาน DHI License แบบ Local
จะต้องตั้งค่า License โดยเลือก Local Mode และคลิกที่ Install License File...
ทั้งนี้ก่อนจะคลิก Install License File ได้จะต้องไปปิด License Service ที่หน้า Start/Stop License Service ก่อน
แล้วเลือกไฟล์ DHILicense.dat หรือ DHILicense.txt ที่ได้รับมาจาก DHI

สำหรับผู้ที่จะขอ License สำหรับทดสอบการใช้งาน 
ให้ติดต่อกับทาง DHI เพื่อขอ License สำหรับการทดสอบใช้งานแบบจำลอง
โดยทั่วไปเมื่อได้รับการอนุมัติจาก DHI แล้วทาง DHI จะจัดทำ License สำหรับทดสอบใช้งาน
แบบจำลองที่ร้องขอมาโดยให้ทดสอบใช้งานได้ประมาณ 1 เดือน หรือแล้วแต่กรณี

ช่องทางติดต่อ DHI สำหรับการขอ License สำหรับทดสอบใช้งานแบบจำลอง
ติดต่อได้ที่ผู้จัดการศูนย์ DHI ประจำประเทศไทย คุณ วราภรณ์ บูรณะอัตม์
อีเมลรายละเอียดการขอใช้งานมาที่ may@dhigroup.com
และโทรสอบถามรายละเอียดได้ที่ 02 5245564 หรือ 081 6486334

ในการสร้างไฟล์ Finger Print ให้ไปที่หน้า License Mode Control
ของโปรแกรม DHI License Administration แล้วคลิกปุ่ม Generate Finger Print...
โปรแกรมจะทำการสร้างไฟล์ชื่อ "dhiswd.dat" ให้ส่งไฟล์นี้กลับมาทาง DHI
เมื่อ DHI จัดเตรียม License แล้วส่งกลับมาให้ลูกค้าแล้ว ก็สามารถนำ License file ที่ได้มา
มาติดตั้งได้เช่นเดียวกับ DHI License แบบ Local ดังกล่าวข้างบน


สำหรับการลงทะเบียน ArcGIS License ที่ได้มาจาก DHI ในกรณีที่เป็น Single Type
จะต้องลงทะเบียนผ่านโปรแกรม DHI License Administrator เท่านั้น



คลิกที่ปุ่ม Authorize... ในหน้า License Mode Control
จากนั้นเลือกไฟล์ที่มีนามสกุล ESLF ที่ได้รับมาจาก DHI


ถือว่าติดตั้งเรียบร้อย สามารถใช้งานแบบจำลองพร้อม License ได้แล้ว

ปัญหาอื่นๆที่มักจะพบว่าทำให้ใช้งาน Network License ไม่ได้คือ

เครื่อง Server มีการตั้งค่า Security ไว้สูงมาก จนเครื่องคอมพ์อื่นๆไม่สามารถมองเห็นได้เลย

หรือ Network เสีย ดังนั้นเบื้องต้นให้ตรวจสอบระบบ Network เสียก่อน

สำหรับการลงทะเบียน ArcGIS License ที่ได้มาจาก DHI ในกรณีที่เป็น Network Type
มีทางเลือกในการลงทะเบียน ArcGIS License 3 ทางเลือกดังรูป

 Option 1 เป็นการใช้งานโดยมี Server เป็นตัวจัดการ License ของ MIKEbyDHI และ ArcGIS แล้วมี Client PC เป็นเครื่องที่ใช้งานโปรแกรมต่างๆ ไม่ว่าจะเป็น MIKEbyDHI หรือ ArcGIS

Option 2 เป็นการใช้งานโดยไม่มี Server แต่ติดตั้งทั้งหมดในเครื่องที่ใช้รันโปรแกรมในตัวเอง

Option 3 เป็นการใช้งานโดยมี Server เป็นตัวจัดการ License ของ ArcGIS เท่านั้น แต่โปรแกรม MIKEbyDHI จะใช้ License ในเครื่องตัวเอง

โดยเอกสารแนะนำการลงโปรแกรมและ License ของแต่ละ Option เป็น PDF สามารถคลิกที่แต่ละ Option ด้านบนเพื่อเปิด หรือโหลดเอกสารไปใช้ประกอบการลงโปรแกรมตามทางเลือกที่ต้องการ

ข้อสำคัญคือ ลำดับขั้นตอนการ ลงโปรแกรม ต่างๆ ต้องดำเนินการตามที่แนะนำในเอกสารแนะนำการลงโปรแกรมในแต่ละทางเลือก ห้ามสลับลำดับกัน ไม่เช่นนั้นจะทำให้ลงทะเบียน License ไม่ผ่าน

MIKE 11 River Network by GIS Shape File

วันนี้จะแนะนำเทคนิคการใช้ข้อมูล GIS ฐานข้อมูลเส้นลำน้ำ

นำเข้ามาเป็นเส้นลำน้ำในไฟล์ River Network ของแบบจำลอง MIKE 11

ตัวอย่างด้านล่าง มีเส้นลำน้ำสองเส้น

เมื่อเตรียมรูปภาพพื้นหลังเสร็จแล้ว ให้เพิ่มไฟล์ SHP ที่เป็นเส้นลำน้ำเข้ามาโดยเลือก

เมนู Layer / Add remove ... 

จากนั้นเพิ่มข้อมูลแล้วเลือก File Type เป็น Shape File

เมื่อเพิ่มข้อมูล GIS แล้วตรวจสอบว่าถูกต้อง

จากนั้นเลือกเมนู Network / Generate Branches from Shape files...

จะมีหน้าต่างให้ตั้งค่าดังรูป

เลือก Generate points and branch

เลือก Shape file ที่ถูกต้องแล้วเลือก River name / Topo ID ให้ตรงกับที่เตรียมข้อมูลไว้

เมื่อคลิก OK ด้านบน โปรแกรมจะทำการแปลง Shape file มาเป็น เส้นลำน้ำให้ทันที

แต่จะยังไม่มีการเชื่อมต่อเส้นลำน้ำ ซึ่งต้องทำการ Link Channel ด้วยตนเองอีกที 

ข้อสังเกตุว่า เส้นลำน้ำที่ Import เข้ามาด้วยวิธีนี้จะมี Chainage เริ่มต้นจาก 0

ดังนั้นอาจต้องมีการปรับค่า Chainage ของแต่ละลำน้ำด้วยหลังจาก Import เข้ามาแล้ว

การลดจำนวน Points ใน Network ของแบบจำลอง MIKE11

ปัญหาหนึ่งในแบบจำลอง MIKE11 ที่พบเมื่อสร้างแบบจำลองสำหรับ

พื้นที่ศึกษาที่มีขนาดใหญ่ แล้วใช้ข้อมูลเส้นลำน้ำจากฐานข้อมูลเชิง GIS

คือ จำนวน Node หรือ Points ของเส้นลำน้ำ มีเยอะมาก (เกิน 50 000 Points)

แล้วมีผลทำให้การเปิดใช้งานหน้าต่างการจัดการข้อมูล Network มีปัญหา

ทำให้การเลื่อน ซูม การดู หรือจะแก้ไขค่าต่างๆ มีอาการหน่วงเป็นอย่างมาก

แต่หากจะลดจำนวน Points ของเส้นลำน้ำลงมากๆ

ด้วยวิธีใช้ระยะห่างของ node เท่าๆกัน ก็ทำให้เส้นลำน้ำ ไม่โค้งตามธรรมชาติเท่าที่ควร

ทำให้ลดจำนวน Node ไม่ได้อย่างที่ต้องการ

หากใครมีปัญหานี้ ต่อไปนี้เป็นวิธีแก้ไข โดยสมมุติว่ามี Network ที่สร้างเสร็จแล้ว

และมีจำนวน Points เยอะมากเกินและต้องการลดจำนวน Points ลง

ให้ทำตามขั้นตอนดังนี้

1) เปิดไฟล์ Network นั้นขึ้นมา แล้วเลือกเมนู Network/Export Network Data to Shape file

2) เลือกสร้างเฉพาะ River Network ดังรูป

3) เปิดเวบไซด์ http://www.mapshaper.org/ ซึ่งจะมีตัวช่วยในการลดจำนวน points ให้เลือก % ว่าจะลดจำนวน points เหลือเท่าไหร่ โดยขั้นตอนนี้ต้องทดสอบว่าลดเหลือเท่าไหร่ จึงยังได้เส้นลำน้ำที่ยังมีส่วนโค้งที่ยอมรับได้อยู่

4) การใช้งานเวบไซด์ดังกล่าว แนะนำให้เลือกวิธีการลด points แบบ modified Visvalingam จากนั้นให้ลากไฟล์ SHP วางลงไปบนหน้าเวบ แล้วทดสอบเลื่อน % ในการลด point และหากได้ % ที่ต้องการแล้วให้คลิกที่ ปุ่ม Shapefile เพื่อโหลดไฟล์ SHP ที่ทำการลดทอน point ลงแล้วกลับมา

5) ไฟล์ที่ได้กลับมาจะมีเพียงสองไฟล์ที่มีนามสกุล SHP และ SHX ส่วนไฟล์ DBF ให้ใช้ไฟล์เดิมได้เลย ดังนั้นเมื่อ โหลดไฟล์กลับมาแล้ว unzip แล้วให้ copy ไฟล์ DBF ไปไว้ด้วยกันด้วย ถึงจะใช้งานได้

6) กลับมาที่ Network แล้วเลือกเมนู Layer/Add remove layer เพิ่ม Layer ใหม่แล้ว เลือกชนิด Shape File แล้วโหลดไฟล์ SHP ที่ได้มาใหม่เข้ามา

7) ลบเส้นลำน้ำเดิมพร้อมทั้ง points ทั้งหมด (ลบใน Tabular view จะสะดวกกว่า)

8) แปลงไฟล์ SHP มาเป็นเส้นลำน้ำโดยเลือกเมนู Network/Generate network from shape file

9) หากไฟล์เดิมมีการ Link เส้นลำน้ำไว้ เราสามารถ Copy การ Link ของเดิม ใน Tabular view/Network/Branches ในตาราง Overview มา paste ลงไปใน Network ที่ทำใหม่ได้ โดยมีเทคนิคว่าจะต้องใช้เมนู Edit/Copy และ Edit/Paste ในการ copy และ paste (ใน version 2012 sp2 พบว่าไม่สามารถใช้ Shot cut Ctrl+C และ Ctrl+V ได้)

หวังว่าเทคนิคนี้จะช่วยให้ทำงานกับ Network ในแบบจำลอง MIKE11 ได้สะดวกมากขึ้น

การลดจำนวน points ในแบบจำลองลงได้ จะทำให้การทำงานกับแบบจำลองไม่หน่วงมาก ใช้งานได้คล่องตัวมากขึ้น และไม่มีผลกับผลคำนวณจากแบบจำลอง เว้นแต่กรณีที่ทำแผนที่น้ำท่วม ซึ่งความโค้งของเส้นลำน้ำ มีผลต่อแผนที่น้ำท่วมที่สร้างขึ้นมาด้วย